24 września 2026 roku w Biuletynie Informacji Publicznej Gminy Nadarzyn opublikowano informację dotyczącą składania przez właścicieli nieruchomości wniosków o dofinansowanie usuwania i unieszkodliwiania wyrobów zawierających azbest w 2027 roku. Do ogłoszenia dołączono wniosek, zgodę na realizację zadania, formularz „Informacja o wyrobach zawierających azbest”, ocenę stanu i możliwości bezpiecznego użytkowania takich wyrobów oraz ulotkę. BIP Nadarzyn

Sprawa dotyczy przede wszystkim właścicieli nieruchomości, na których nadal znajdują się płyty azbestowo-cementowe, powszechnie określane jako eternit.

Azbest trzeba zgłaszać każdego roku

Wniosek o dofinansowanie jego usunięcia nie jest jednak tym samym, co ustawowy obowiązek informowania o posiadanych wyrobach zawierających azbest.

Zgodnie z § 10 rozporządzenia Ministra Gospodarki z 13 grudnia 2010 roku wyroby zawierające azbest należy zinwentaryzować poprzez sporządzenie spisu z natury. Wynik takiej inwentaryzacji ujmuje się w formularzu „Informacja o wyrobach zawierających azbest”, który należy składać corocznie do 31 stycznia. Osoba fizyczna niebędąca przedsiębiorcą przekazuje dokument właściwemu wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta.

Oznacza to, że wcześniejsze zgłoszenie eternitu nie zamyka sprawy. Dopóki azbest pozostaje na nieruchomości, informacja podlega corocznemu składaniu. W przypadku mieszkańców gminy Nadarzyn dokument trafia do Wójta Gminy Nadarzyn.

Obowiązek ten ma również podstawę w Prawie ochrony środowiska. Art. 160 tej ustawy zalicza azbest do substancji stwarzających szczególne zagrożenie dla środowiska, natomiast art. 162 nakłada obowiązek przekazywania informacji o rodzaju, ilości i miejscach ich występowania. 

Za brak zgłoszenia przewidziana jest grzywna

Nie jest to więc jedynie dobrowolna ewidencja prowadzona na potrzeby gminnego programu.

Art. 346 ust. 1 Prawa ochrony środowiska stanowi, że osoba, która nie przekazuje okresowo właściwemu organowi wymaganej informacji o rodzaju, ilości i miejscu występowania substancji stwarzających szczególne zagrożenie dla środowiska, podlega karze grzywny. Przepis odnosi się bezpośrednio do obowiązku wynikającego z art. 162 ustawy.

W praktyce właściciel nieruchomości z eternitem powinien więc pamiętać o dwóch odrębnych sprawach: corocznym zgłoszeniu posiadanego azbestu oraz — jeśli chce skorzystać z pomocy gminy — złożeniu wniosku dotyczącego jego usunięcia.

W gminie zinwentaryzowano ponad 1,5 tys. ton

Skala problemu w Nadarzynie była znaczna. Przy opracowywaniu „Programu usuwania wyrobów zawierających azbest dla Gminy Nadarzyn na lata 2024–2032” wykazano 1 504 860 kg wyrobów zawierających azbest przeznaczonych do unieszkodliwienia. Z tego 1 491 855 kg znajdowało się na nieruchomościach osób fizycznych, a 13 005 kg należało do osób prawnych.

Najwięcej wykazano w Parolach – 200 550 kg, Wolicy – 178 830 kg, Kajetanach – 149 385 kg i Woli Krakowiańskiej – 145 680 kg. Dane te pochodzą z inwentaryzacji wykorzystanej do przygotowania programu, dlatego nie należy traktować ich jako aktualnego bilansu na wrzesień 2026 roku.

Zdecydowaną większość stanowiły faliste płyty azbestowo-cementowe stosowane w budownictwie – w programie wykazano ich 1 476 645 kg, czyli 98,13 proc. całej zinwentaryzowanej masy.

Program przyjęła Rada Gminy Nadarzyn uchwałą nr II.29.2024. W przyjętym harmonogramie założono na lata 2025–2032 usuwanie około 160 848 kg azbestu rocznie, przy czym jest to wielkość planistyczna zapisana w programie, a nie informacja o faktycznym wykonaniu w poszczególnych latach.

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Gospodarki wyroby zawierające azbest mogą być wykorzystywane w sposób niestwarzający zagrożenia dla środowiska i zdrowia ludzi najpóźniej do 31 grudnia 2032 roku.

Mieszkańcy zainteresowani usunięciem azbestu w 2027 roku mogą pobrać wymagane formularze z opublikowanego przez Gminę Nadarzyn komunikatu z 24 września 2026 roku.